Osmanlı İmparatorluğunda Siyasi ve Hukuki Yapı
Türkçü Turancı Otağ, Kurt ini
 
*
Esenlikler, Ziyaretçi.Lütfen giriş yapın veya kayıt olun. 30 Mayıs 2020, 16:23:49


Kullanıcı adınızı, parolanızı ve aktif kalma süresini giriniz
Otağ Kuruluş Tarihi: 10 Ekim 2008


Random Image
Sayfa: [1]
  Yazdır  
Gönderen Konu: Osmanlı İmparatorluğunda Siyasi ve Hukuki Yapı  (Okunma Sayısı 2240 defa)
0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.
Bögü:Alp
Atsız'ın İzinde
Atsızcı
*
Cinsiyet: Bay
ileti Sayısı: 1.983


Döğüşen Türk, oyanan Türk, kalkan Türk!


Site
« : 02 Haziran 2015, 17:20:27 »

Osmanlı İmparatorluğu'nda Siyasi Ve Hukuki Yapı

Türk kültür özellikleri, Osmanlı İmparatorluğu'nun kuruluş döneminde ana etkenlerdendir. İmparatorluğun birimlerinde olduğu gibi siyasi ve hukuki yapısında da eski Türk devlet yapısının izleri yaşatılır.
Eski Türklerde boyların oluşturduğu "iller", illerin birleşerek oluşturduğu hakanlık yapısı imparatorluğun kuruluş aşamasında da, sonra da ana çekirdektir.
Merkezi yönetim; erk'in bir elde toplanması geleneği ile kurultaylara dayanan danışma yöntemi, İslam'ın meşveret önerisi ile çelişmiyordu. Yani durum, toplumu Tanrı'nın bir emaneti olarak yönetmek üzere padişahın görevli olmasıydı. İmparatorlukta yürütme, yasama, yargı yetkisi padişahtadır. Bunlardan ilk önce yargı yetkisi kadılar eli ile yürütülerek ayrılmaya başladıç Veziri azam icra, şeyhülislam dini konularda padişahın yardımcılarıydı. Divanı Hümayun yasama ve meşveretin karşılığı görüntüsündedir.
Osmanlı İmparatorluğu'nun siyasi yapısı iki döneme ayrılır:

1. Mutlak hükümdarlık dönemi. Yasama yürütme ve yargı yetkileri hükümdardadır. Diğer görevliler birer yardımcıdır.
Veziri azam, vezirler, beylerbeyi, sancakbeyi yönetici aynı zamanda komutandı. Toprak yönetimi ile askeri yapı da iç içeydi. Görüldüğü gibi askeri yapı; yönetimin de, ekonominin temel unsuru olan toprakların idaresinin de ayrılmazıydı. Daha önceleri eli silah tutan herkes askerdi.
Mutlak hükümdarlık dönemi uzun sürmüştür.

2. Meşruti Monarşi Dönemi: Tanzimat'la (1839) kısmen başlamış, Birinci ve İkinci Meşrutiyet ile en önemli aşamaları yaşamıştır. Bu tarihlerde sivil ve askeri yetkililer birbirinden ayrılmaya başladı. Oluşturulan yeni kurumlar sonucu, yargı, yasama ve yürütme yetkilerinin de ayrılmaya başladığı görülüyor. Yeni kurumların şeriata aykırı olmaması gerekiyordu.
Gelişmelerin odağında kabul edilen anayasalar vardır. Şeriye mahkemeleri ile nizamiye mahkemeleri ayrılmış, yasama organını oluşturmuştur. 1868'de Danıştay, 1870'de Sayıştay kuruldu.
Türk töresinde de, İslam hukukunda da temel amaç adalettir. Padişah fermanları ile yönetildiği dönemde de, sonra da tek kanun koyucu padişahtır.
Tanzimat'tan sonra çıkarılan yasaların çoğu Avrupa yasalarından yararlanılarak yapıldı.
Osmanlı İmparatorluğu'nun ana siyasi ve hukuki yapısı şeriata dayanır.
Türk kültürünün yönetimden ilk beklentisi, yönetimin temel dayanağı adalettir denmesi yanlış olmaz. Türk insanı yönetimden ve yöneticiden, özgürlükten önce adalet beklemiştir. Bu olgu Batılı insan ile Türk insanını yönetici karşısında farklı yerlere yerleştirir. Türk insanının özgürlük isteği zamanla güçlenmiştir.

Şer-i hukukun yanında idari, mali ve ceza konularında değişik nitelikte kanunlar yürürlüğe konmuşutur.
İslam; kişinin dini vecibelerini, ayrıca dünyeviilişkilerini düzenliyordu. Şeri hukuk Kuranı Kerim ve hadislerden kaynaklanıyordu. Şeri hukukun dışındaki alanlarda, işgal edilen bölgenin özelliklerine göre çıkarılan buyruklar, emirnameler ve fermanlar örfi hukuk unsurlarıydı. Şeri hukukla ilgili kararlara "fetva", bunların dışında kalanlara "kanun" deniyordu.
Osmanlı İmparatorluğu Selçukluların yargı teşkilatı ve hukunu alarak sistemi kurmaya başladı.
Ataman Bey'den itibaren yargı yetki beydedir. Ataman Bey Dursun Fakih'i kadı olarak tayin etti. Osmanlıca'da fıkıh; hukuk esasları ile ibadet esaslarını içerir.

Kadıların kararları kesindir. Yargıtay yolu; az başvurulmakla beraber kazaskerler, divan ve padişahtır. Kadılar padişah tarafından atanıyordu. bu yetki kazaskerler ve büyük kadılıklar için şeyhülislam eli ile de kullanılabiliyordu. Görevden alma yetkisi ve kadıların istifa hakkı vardı. Yargılama herkese açıklı. Yargılama esnasında; yargılamaya şahitlik eden, uyuşmazlıklarla ilgili sorumluluğu olmayan "Şuhu'l hal" isminde bir grup insan bulunuyordu. Osmanlı yargı sistemi sistemi şahitliğe dayanıyordu ve şahitlik katı kurallara bağlıydı.
Fatih Sultan Mehmet'in fermanlarına dayanılarak ilk kanunname (Fatih Kanunnamesi) yayınlanmıştır. Halkın devlet yağısı içinde davranışları düzenlenmektedir. Gelenek, görenek, adet, ve örflere dayanır. Daha sonra Kanuni Sultan Süleyman kanunnameleri yayınlandı. I. Selim, I. Ahmet, IV. Murat kanunnameleri ve kanunname dergileri diğerlerini izledi. Kanunnameler şeriata aykırı hükümler içermiyordu. Tımar, idari görevler, ticaret, güvenlik, ordu ile ilgili kanunlar, saltanat, devlet binaları ve siyasi konular... kanunnamelerle düzenleniyordu.
Örfi hukuk Divanı Hümayun üyelerinden nişancı tarafından kaleme alınır, divanda görüşülür ve padişahın onayından sonra kannuname ismini almasıyla oluşurdu. Padişah değiştiği zaman, bir fermanla eski kanunnameler yürürlüğünü doğrulardı.
Kanunnamelerle gerçekleştirilen hukuki ortam, devletin kalıcılığını sağlayan en önemli etkenlerden birisidir. Türk hukuku İslamiyet'e kadar Türk'e özgüdür, özgündür. İslam'ın kabulünden Tazminat'a kadar Türk örfü, şeri ve örfi hukuk uygulanmış; Tazminat'tan sonra bir önceki hukuk Batı'dan iktibaslarla geliştirilmiş, Cumhuriyet döneminde çağdaş hukukun egemenlik dönemi yaşanmaya başlanmıştır. Bu dönemde kurulan mahkemelere "Nizamiye Mahkemeleri" denmektedir. "Temyiz için Meclis-i Tadkikat-ı Şer'iyye" kurulmuştur.


Suat İlhan'ın "Türk Olmak Zordur" eserinden.
Facebook'a Ekle
Kayıtlı

«Dünyada en büyük iftiharım, Türk yaratıldığımdır!»
Sayfa: [1]
  Yazdır  
 
Gitmek istediğiniz yer:  

|Harita | Arşiv | 1 | 2 | 3 | 4 | XML | Rss
PHP Kullanıyor Powered by SMF 1.1.20 | SMF © 2006-2009, Simple Machines

Google'a ekle
BOZKURT FM*
XHTML 1.0 Uyumlu! Dilber MC teması HarzeM tarafından
Bu Sayfa 0.057 Saniyede 23 Sorgu ile Oluşturuldu (Pretty URLs adds 0.006s, 2q)


Türkçü Turancı Otağ
Otağımıza üye olarak Türklüğe ve Türkçülüğe katkıda bulunabilirsiniz.
10 saniyede üye olmak için tıklayın.