Kutadgu Bilig'de ''Tanrı (Tengri)'' Sözcüğü
Türkçü Turancı Otağ, Kurt ini
 
*
Esenlikler, Ziyaretçi.Lütfen giriş yapın veya kayıt olun. 24 Kasım 2017, 18:07:42


Kullanıcı adınızı, parolanızı ve aktif kalma süresini giriniz
Otağ Kuruluş Tarihi: 10 Ekim 2008


Random Image
Sayfa: [1]
  Yazdır  
Gönderen Konu: Kutadgu Bilig'de ''Tanrı (Tengri)'' Sözcüğü  (Okunma Sayısı 851 defa)
0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.
IrKçII
Bedizci
Normal Üye
*
Cinsiyet: Bay
ileti Sayısı: 214


Millet, Vetan, Qırım!


« : 14 Ağustos 2017, 20:20:46 »

Bildiğiniz üzere günümüzde hâlâ ''Allah mı? Tanrı mı?'' tartışması dönüyor. Ben de size Yusuf Has Hacib'in Kutadgu Bilig adlı eserinden bir örnek göstermek istedim. Ek bilgi: Kutadgu Bilig edebiyatımızdaki Hakaniye (Karahanlı) Türkçesiyle Türk-İslam Kültür Dairesi'nde yazılmış bilinen ilk eser ve ilk Mesnevî'dir.

Kutadgu Bilig'in tevhit ve münacat bölümündeki yabancı söz varlığının oranı eserin diğer bölümlerinden çok da farklı değildir. Mesnevinin tevhit ve münacat kısmını oluşturan 33 beyitlik ''Teñri Azze ve Celle Ögdisin Ayur'' bölümündeki (aşağıda bu kısmı çevirisiyle birlikte yazacağım) Arapça kökenli sözcüklerin tamamı 12, bu sözlüklerin toplam 358 sözcükten oluşan söz varlığına oranı ise yalnızca %3,35'tir. Bu, dinî öğelerin en yoğun olduğu tevhit ve münacat bölümü için gerçekten küçük bir orandır.

Teŋri Azze Ve Celle Ögdisin Ayur (Tanrı Azze Ve Cellenin Medhini Söyler)

1) Bayat atı birle sözüg başladım,
törütgen egidgen keçürgen idim
(Yaratan, yetiştiren ve göçüren rabbim olan Tanrının adı ile söze başladım.)

2) Üküş ögdi birle tümen miŋ senâ,
uğan bir bayatka aŋar yok fenâ (Kadir ve bir olan Tanrıya çok hamd ve binlerce sena olsun ; onun için fânilik yoktur.)

3) Yağız yer yaşıl kök kün ay birle tün,
törütti halâyık öd üdlek bu kün (Kara yer ile mâvî göğü, güneş ile ayı, gece ile gündüzü, zaman ile zamaneyi ve mahlûkları o yarattı.)

4) Tiledi törütti bu bolmış kamuğ,
bir ök bol tedi boldı kolmış kamuğ (istedi ve bütün bu varlıkları yarattı ; bir kere :— "ol!"—dedi, bütün diledikleri oldu.)

5) Kamuğ barça muŋluğ törütülmişi,
muŋı yok idi bir aŋar yok eşi (Bütün bu yaratılmış olanlar ona muhtacdır ; muhtaç olmayan yalnız Tanrıdır ; onun eşi yoktur.)

6) Ay erklig uğan meŋü muŋsuz bayat,
yaramaz seniŋdin adınka bu at.   (Ey kuvvetli, kadir, ebedî ve müstağni olan Tanrı, senden başkasına bu ad yakışmaz.)

7) Uluğluk saŋa ol bedüklük saŋa,
seniŋdin adın yok saŋa tuş teŋe   (Ululuk ve büyüklük sana mahsustur ; sana eş ve denk olan başka biri yoktur.)

8 ) Aya ber birikmez saŋa bir adın,
kamuğ aşnuda sen sen öŋdün kedin (Ey bir olan Tanrı, bir başkası sana şerik koşulamaz ; başta her şeyder evvel ve sonda her şeyden sonra sensin.)

9) Sakışka katılmaz seniŋ birlikiŋ,
tüzü neŋke yetti bu erkliglikiŋ (Senin birliğin hesaba gelmez ; bu kudretin her şeye hâkimdir,)

10) Seziksiz bir ök sen ay meŋü eçü,
katılmaz karılmaz sakışka seçü (Sen, şüphesiz, birsin, ey sonsuz Tanrı; istisna sayıya gelmez.)

11) Ay iç taş biligli ay hakku’l-yakin,
közümde yırak sen köŋülke yakın (Ey içi ve dışı bilen, ey hakku'l-yakîn ; gözden uzaksın, fakat gönüle yakınsın.)

12) Barıŋ belgülüg sen kün ay teg yaruk,
neteglikke yetgü köŋül ögde yok   (Senin varlığın, parlak güneş ve ay gibi, bellidir ; fakat nasıl olduğunu kavrayacak gönül ve akıl yoktur.)

13) Ne ersedin ermez seniŋ birlikiŋ,
ne erselerig sen törüttiŋ seniŋ (Senin birliğin eşya ile ilgili değildir ; eşyayı sen yarattın, onlar senindir.)

14) Kamuğ sen törüttüŋ ne erselerig,
yokadur ne erse sen ök sen tirig   (Her varlığı sen yarattın; varlık yok olur, bakî kalan yalnız sensin.)

15) Törütgen barıŋa törütmiş tanuk,
törümiş iki bir tanukı anuk   (Yaratıcı varlığına yaratılmış olanlar şâhiddir ; yaratılan iki — birin hâzır şahididir.)

16) Anıŋ okşağı yok azu meŋzegi,
neteglikke yetmez halâyık ögi   (Onun eşi yahut benzeri yoktur ; nasıl olduğuna mahlûkların aklı ermez.)

17) Yorımaz ne yatmaz udımaz oduğ,
ne meŋzeg ne yaŋzağ kötürmez boduğ (Yürümez ve yatmaz, uyumaz, uyanıktır ; ne benzer, ne kıyâs edilir, ne de tasavvur götürür.)

18) Kedin öŋdün ermez ne soldın oŋun,
ne astın ne üstün ne otru orun (Arkada veya önde değildir; ne sağdadır, ne solda; yeri ne altta, ne üstte, ne de ortadadır.)

19) Orun ol törütti orun yok aŋar,
anıŋsız orun yok bütün bol muŋar (Yeri o yarattı, onun için yer bahis mevzuu değildir; şunu bil ki, onsuz da yer yoktur.)

20) Ay sırka yakın ay köŋülke ediz,
tanuk ol saŋa barça sûret bediz   (Ey her sırra yakın, ey her gönül için yüksek Tanrı, bütün suret ve şekiller sana şahittir.)

21) Törüttüŋ tümen miŋ bu sansız tirig,
yazı tağ teŋiz kötki oprı yirig (Bu sayısız, yüz binlerce canlıyı, ova, dağ, deniz, tepe ve çukurları sen yarattın.)

22) Yaşıl kök bezediŋ tümen yulduzun,
kara tün yaruttuŋ yaruk kündüzün (Mâvî göğü sayısızyıldızları ile süsledin, karanlık geceyi ışıklı gündüz ile aydınlattın.)

23) Uçuğlı yorığlı tınığlı neçe,
tirilgü seniŋdin bulup yer içe (Uçan, yürüyen ve duranların hepsi rızıklarını senden bularak, yeyip, içerler.)

24) Ediz arşta altın serâka tegi,
tüzü barça muŋluğ saŋa ay idi (Yüksek Arş'tan alttaki toprağa kadar bütün her şey, hepsi sana muhtacdır, ey rabbim.)

25) Ayâ birke bütmiş tiliŋ birle ög,
köŋül bütti şeksiz amul tutğıl ög   (Ey Tanrının birliğine inanmış olan, onu dilin ile öğ; gönülün tereddütsüz inandı ise, aklını işe karıştırma.)

26) Neteglikke kirme küdezgil köŋül,
barıŋa bütün bolğıl amrul amul   (Nasıl olduğunu arama, gönlünü gözet; varlığına inan, sükûn ve huzura kavuş.)

27) Kalı kançaka kirme tutğıl özüŋ,
kalı kançasız bil uzatma sözüŋ   (Nice ve nasıl olduğuna karışma, kendini tut ; onu nicesiz ve nasılsız bil, sözünü uzatma.)

28) Ay muŋsuz idim sen bu muŋluğ kuluğ,
suyurkap keçürgil yazukın kamuğ   (Ey müstağni olan rabbim, sen bu muhtaç kulun bütün günahlarını şefkatle affet.)

29) Saŋar ok sığındım umınçım saŋa,
muŋadmış yerimde elig tut maŋa   (Asıl sana sağındım, ümidim sendedir ; muhtaç olduğum yerde elimden tut.)

30) Sevüg savçı birle kopurğıl meni,
elig tuttaçı kıl könilik küni   (Mahşer günü beni sevgili Peygamber ile birlikte hasret, onu bana şefaatçi kıl.)

31) Tüzü tört eşiŋe tümen miŋ selâm,
tegürgil kesüksüz tutaşı ulam (Onun dört arkadaşının her birine aralıksız, devamlı sayısız selâm eriştir.)

32) Uluğ künde körkit olarnıŋ yüzin,
elig tuttaçı kılğıl edgü sözin   (Ulu günde onların yüzünü göster, şefaatlerini bana yardımcı kıl.)

33) Seni erdüküŋ teg ögümez özüm,
seni senmet öggil kesildi sözüm   (Seni olduğun gibi medhedemiyorum ; seni sen medhet! sözüm kesildi.)


Gördüğünüz gibi bölümün adının verildiği kısımda ''Allah'' yerine ''Tengri'' yani ''Tanrı'' sözcüğü kullanılmış. Türk-İslam Kültür dairesine yeni katıldığımız zamanlarda Yusuf Has Hacib ''Allah'' sözcüğü yerine Türkçe olan ''Tanrı'' sözcüğünü tercih etmiş. Yusuf Has Hacib'in kullandığı bu Türkçe örneği aslında bize Türkçe'mize nerede veya hangi tarihte veya hangi dinden olursak olalım kendi dilimize sahip çıkmanın önemini vurguluyor. Yusuf Has Hacib'in kullandığı bu sade dil ve Türkçe sözcüklere bakacak olursak kendisinin Türkçe konusunda bilinçli bir kişiliğe sahip olduğunu anlıyoruz.

Saygılar.

Emre Yılmazer
Facebook'a Ekle
Kayıtlı

"Büyümek istemeyen bir millet küçülmeye mahkumdur."
Tengri Yolcusu
Normal Üye
*
Cinsiyet: Bay
ileti Sayısı: 147


Tengri Biz Menen


« Yanıtla #1 : 14 Ağustos 2017, 22:08:39 »

Teşekkür ederim soydaşım. Çok güzel bir noktaya değinmişsin ve bilgilendirmişsin. Günümüz Türkiye toplumu da anlayabilse keşke bunu. Tanrı ya da Tengri dediğinde avel gibi suratına bakıyorlar. (Çizimlerin ile gözümüzü, paylaşımın ile zihnimizi zenginleştirdiğin için kalemine sağlık.)
Facebook'a Ekle
Kayıtlı

Saygı olsun bu çelik atlıların demir tuğuna,
Tuğu kaldırmış olan orduların başbuğuna.
IrKçII
Bedizci
Normal Üye
*
Cinsiyet: Bay
ileti Sayısı: 214


Millet, Vetan, Qırım!


« Yanıtla #2 : 14 Ağustos 2017, 23:13:47 »

Teşekkür ederim soydaşım. Çok güzel bir noktaya değinmişsin ve bilgilendirmişsin. Günümüz Türkiye toplumu da anlayabilse keşke bunu. Tanrı ya da Tengri dediğinde avel gibi suratına bakıyorlar. (Çizimlerin ile gözümüzü, paylaşımın ile zihnimizi zenginleştirdiğin için kalemine sağlık.)
Sağolasın. Keşke herkes Türkçe'mizin kıymetini bilse.
Facebook'a Ekle
Kayıtlı

"Büyümek istemeyen bir millet küçülmeye mahkumdur."
Baturgan
Atsız'ın Kılıcı
turkcuturanci.com
Türkçü - Turancı BOZKURT
********
Cinsiyet: Bay
ileti Sayısı: 1.796


TÜRK BUDUN : ÖKÜN !


« Yanıtla #3 : 15 Ağustos 2017, 00:21:56 »

TÜRK budunu, TÜRKÇE konuşacak, TÜRKÇE yaşayacak!
Facebook'a Ekle
Kayıtlı

TÜRKÜZ LAN!
Tanrıkut Tuna
Normal Üye
*
Cinsiyet: Bay
ileti Sayısı: 23


Türk Budunu Var OLSUN


« Yanıtla #4 : 15 Ağustos 2017, 11:09:03 »

Türk Edebiyatını korumalı ve yaşatmalıyız.
Facebook'a Ekle
Kayıtlı

Türk Budunu Var OLSUN!
Sayfa: [1]
  Yazdır  
 
Gitmek istediğiniz yer:  

|Harita | Arşiv | 1 | 2 | 3 | 4 | XML | Rss
PHP Kullanıyor Powered by SMF 1.1.20 | SMF © 2006-2009, Simple Machines

Google'a ekle
BOZKURT FM*
XHTML 1.0 Uyumlu! Dilber MC teması HarzeM tarafından
Bu Sayfa 0.085 Saniyede 22 Sorgu ile Oluşturuldu (Pretty URLs adds 0.017s, 2q)


Türkçü Turancı Otağ
Otağımıza üye olarak Türklüğe ve Türkçülüğe katkıda bulunabilirsiniz.
10 saniyede üye olmak için tıklayın.